Cải Tạo Đất Vườn Xen Canh Cà Phê – Tiêu – Sầu Riêng Tại Đắk Lắk

Tại Đắk Lắk, mô hình vườn xen canh cà phê, tiêu và sầu riêng ngày càng phổ biến. Trên cùng một diện tích đất, bà con có thể vừa duy trì những hàng cà phê đang cho thu hoạch, vừa trồng tiêu để tận dụng không gian, đồng thời phát triển sầu riêng như một cây trồng mang lại giá trị kinh tế cao.

Nhìn bên ngoài, một khu vườn xen canh có thể rất xanh tốt, nhiều tầng tán, tận dụng được ánh sáng và diện tích đất. Nhưng phía dưới mặt đất lại là một câu chuyện khác: rễ của nhiều loại cây cùng phát triển, cùng lấy dinh dưỡng và cùng chịu tác động của quá trình canh tác lâu năm.

Nếu đất không được chăm sóc đúng cách, cây có thể vẫn xanh nhưng bộ rễ ngày càng yếu, đất chai cứng, nghèo hữu cơ và khả năng giữ dinh dưỡng giảm dần.

Đặc biệt với những khu vườn đã canh tác nhiều năm, bà con thường tập trung rất nhiều vào việc bón gì cho cây mà đôi khi quên mất câu hỏi quan trọng hơn: đất hiện tại có còn đủ khỏe để nuôi cây hay không? Một bộ rễ muốn phát triển mạnh cần đất có độ tơi xốp, có hữu cơ, có độ ẩm phù hợp và quan trọng là có một hệ vi sinh vật có lợi hoạt động ổn định quanh vùng rễ.

Khi đất khỏe, rễ mới có điều kiện phát triển, cây mới hấp thu dinh dưỡng hiệu quả và khả năng phục hồi sau những giai đoạn bất lợi cũng tốt hơn. Đất vườn xen canh lâu năm vì sao cần được cải tạo?

Một khu vườn xen canh có nhiều loại cây đồng nghĩa với việc đất phải phục vụ nhiều hệ rễ khác nhau. Cà phê có bộ rễ phân bố tương đối rộng ở tầng đất mặt, tiêu lại cần một vùng rễ khỏe để duy trì sinh trưởng, trong khi sầu riêng có hệ thống rễ rất nhạy cảm với điều kiện đất và úng nước.

Khi nhiều cây cùng sinh trưởng trên một diện tích, sự cạnh tranh về nước, dinh dưỡng và không gian đất là điều khó tránh khỏi.

Chưa kể, trong quá trình sản xuất, đất có thể chịu tác động của mưa lớn, tưới nước, phân bón hóa học, thuốc bảo vệ thực vật và việc làm cỏ. Qua nhiều năm, lượng hữu cơ trong đất có thể giảm, cấu trúc đất kém ổn định, đất dễ bị nén chặt hoặc đóng váng sau những trận mưa lớn.

Khi đó, vấn đề không chỉ nằm ở việc đất thiếu phân mà còn nằm ở khả năng giữ và cung cấp dinh dưỡng của đất.

Có những vườn bà con bón phân khá đầy đủ nhưng cây vẫn không đạt như mong muốn. Cơi đọt ra yếu, lá không dày, rễ ít, cây dễ bị ảnh hưởng khi thời tiết thay đổi. Đó là lúc cần nhìn lại vùng đất quanh bộ rễ thay vì chỉ tiếp tục tăng lượng phân bón.

Cải tạo đất không phải là làm cho đất giàu dinh dưỡng trong một thời gian ngắn, mà là từng bước đưa đất trở về trạng thái có hữu cơ, có vi sinh vật có lợi, có rễ khỏe và có khả năng tự duy trì độ màu mỡ.

Đạm cá – nguồn dinh dưỡng hữu cơ giúp xây lại nền đất

Trong quá trình cải tạo đất, việc bổ sung nguồn hữu cơ phù hợp đóng vai trò rất quan trọng. Đạm cá Tin Cậy có thể được sử dụng như một nguồn dinh dưỡng hữu cơ hỗ trợ quá trình phục hồi đất và cây trong mô hình xen canh.

Điểm đáng quan tâm của đạm cá không chỉ nằm ở việc cung cấp dinh dưỡng cho cây mà còn ở cách nó được đưa vào hệ thống canh tác. Khi sử dụng đúng liều lượng và kết hợp với quản lý đất phù hợp, nguồn hữu cơ từ đạm cá góp phần bổ sung dinh dưỡng cho hệ sinh thái đất, giúp cây có thêm nguồn nguyên liệu để phát triển rễ, lá và cơi đọt.

Với vườn xen canh, bà con không nhất thiết phải chăm sóc từng loại cây theo một cách hoàn toàn tách biệt. Thay vào đó, có thể xây dựng một nền đất chung khỏe mạnh, sau đó điều chỉnh lượng dinh dưỡng phù hợp với nhu cầu của từng nhóm cây.

Ví dụ, ở khu vực có cà phê, nguồn hữu cơ giúp duy trì nền đất tốt để bộ rễ cà phê hoạt động ổn định. Với tiêu, việc duy trì đất thông thoáng và có hữu cơ quanh vùng rễ đặc biệt quan trọng. Còn đối với sầu riêng, đất khỏe, thoát nước tốt và bộ rễ phát triển là nền tảng để cây duy trì sức sinh trưởng lâu dài.

Nói cách khác, Đạm cá không chỉ được nhìn như một loại phân bổ sung dinh dưỡng, mà nên được đặt trong một quy trình chăm đất – nuôi rễ – nuôi cây lâu dài.

Bio Shield – bổ sung hệ vi sinh có lợi cho vùng rễ

Nếu Đạm cá đóng vai trò bổ sung nguồn dinh dưỡng hữu cơ thì Bio Shield được sử dụng theo hướng hỗ trợ xây dựng môi trường vi sinh có lợi quanh vùng rễ.

Đất khỏe không phải là đất hoàn toàn không có vi sinh vật. Ngược lại, một nền đất khỏe luôn tồn tại một hệ sinh thái vi sinh vật đa dạng và cân bằng. Trong đó có những nhóm vi sinh vật có lợi tham gia vào quá trình phân giải chất hữu cơ, hỗ trợ cải thiện môi trường đất và cạnh tranh với các nhóm vi sinh vật bất lợi.

Bio Shield được xây dựng theo hướng kết hợp nhiều nhóm vi sinh vật có lợi, trong đó nổi bật là Trichoderma và Bacillus, tạo thành một bộ tứ vệ sĩ hỗ trợ bảo vệ vùng rễ và cải thiện hệ sinh thái đất.

Khi đưa vào vườn đúng thời điểm, kết hợp với nguồn hữu cơ như Đạm cá, bà con có thể tạo ra một quy trình chăm đất tương đối toàn diện: có thức ăn cho đất – có vi sinh vật có lợi – có nền hữu cơ để hệ sinh thái đất hoạt động.

Đây cũng là điểm khác biệt giữa việc chỉ bón phân và việc chăm sóc đất theo hướng bền vững. Nếu chỉ tập trung cung cấp dinh dưỡng mà bỏ qua môi trường sống của bộ rễ, cây có thể phát triển nhanh trong một giai đoạn nhưng nền đất về lâu dài chưa chắc được cải thiện.

Trong một vườn xen canh, sầu riêng thường là cây được bà con đặc biệt quan tâm bởi giá trị kinh tế cao. Tuy nhiên, sầu riêng cũng là cây đòi hỏi người trồng phải chú ý nhiều đến bộ rễ và điều kiện đất.

Sầu riêng không thích tình trạng đất bí, thiếu oxy hoặc úng nước kéo dài. Khi mưa lớn liên tục mà hệ thống thoát nước không tốt, vùng rễ dễ bị thiếu oxy, cây suy yếu và khả năng hấp thu dinh dưỡng giảm. Vì vậy, nói đến chăm sầu riêng không thể chỉ nói đến phân bón trên mặt đất mà phải nói đến cấu trúc đất và sức khỏe bộ rễ.

Đạm cá kết hợp Bio Shield trong chương trình cải tạo đất có thể trở thành một phần của quy trình chăm sóc này. Đặc biệt sau những giai đoạn mưa kéo dài, sau thu hoạch hoặc trước khi cây bước vào một đợt sinh trưởng mới, việc phục hồi đất và bộ rễ nên được ưu tiên trước khi thúc cây mạnh.

Một cây sầu riêng có bộ rễ khỏe sẽ có nền tảng tốt hơn để hấp thu nước và dinh dưỡng, phát triển cơi đọt và duy trì sức cây. Nhưng muốn có bộ rễ khỏe, đất quanh rễ phải có điều kiện phù hợp. Vì vậy, nuôi cây thực chất bắt đầu từ việc nuôi đất.

Cà phê và tiêu cũng cần một nền đất có sức sống

Không chỉ sầu riêng, cà phê và tiêu trong mô hình xen canh cũng hưởng lợi rất lớn khi đất được chăm sóc đúng cách.

Với cà phê, sau nhiều năm canh tác, nếu đất thiếu hữu cơ và hệ vi sinh suy giảm, cây có thể giảm khả năng phát triển rễ và hấp thu dinh dưỡng. Việc bổ sung nguồn hữu cơ kết hợp vi sinh có lợi giúp bà con từng bước xây dựng lại môi trường đất quanh vùng rễ.

Đối với cây tiêu, bộ rễ khỏe là một trong những yếu tố quan trọng giúp cây duy trì sinh trưởng. Vùng đất quanh rễ cần thông thoáng, có độ ẩm phù hợp và hạn chế tình trạng úng kéo dài. Đây cũng là lý do việc cải tạo đất và quản lý nước cần được thực hiện song song, thay vì chỉ tập trung vào phân bón.

Một vườn xen canh tốt không phải là nơi cây nào cũng được bón thật nhiều phân, mà là nơi mỗi cây đều có điều kiện để phát triển trong một hệ sinh thái đất tương đối cân bằng.

Đạm cá và Bio Shield có thể trở thành hai mắt xích quan trọng trong quy trình đó: Đạm cá bổ sung nguồn dinh dưỡng hữu cơ, Bio Shield hỗ trợ hệ vi sinh có lợi, cùng nhau hướng đến một vùng đất có sức sống hơn và một bộ rễ khỏe hơn.

Tham khảo thêm các sản phẩm chuyên dùng cho nông nghiệp:

• Phân đạm cá – Phân cá hữu cơ cho nông nghiệp
  
• Phân Humic hữu cơ 95% Acid Powder
• Phân bón sinh học WEHG – 100% thảo mộc thiên nhiên
• Máy đo pH và độ ẩm đất DM15
• Chế phẩm vi sinh Nấm 3 Màu
• Chế phẩm sinh học Em Gốc (EM1)
• Chế phẩm sinh học Em AG (Em gốc) chuyên dùng ủ phân
• Chế phẩm Trichoderma (Bio-TC)
• Chế phẩm sinh học bộ tứ vệ sĩ Bio Shield

Bởi cuối cùng, trong một mô hình xen canh nhiều loại cây tại Tây Nguyên, mục tiêu không chỉ là làm cho cây xanh tốt trong một vụ, mà là xây dựng một khu vườn có khả năng nuôi cây qua nhiều năm, phục hồi tốt sau mỗi mùa thu hoạch và duy trì năng suất ổn định trên một nền đất ngày càng khỏe.

Tác giả: Minh Như

Mọi thắc mắc về bài viết “Cải tạo đất vườn xen canh cà phê – tiêu – sầu riêng”, vui lòng liên hệ:

CÔNG TY TNHH ĐẦU TƯ THƯƠNG MẠI DỊCH VỤ TIN CẬY

Địa chỉ: Số 4, Đường số 3, Khu dân cư Vạn Phúc, P Hiệp Bình, TP HCM, Việt Nam

Điện thoại: (028) 2253 3535 – 0902 882 247 – 0909 307 123 – 0902 671 281 – 0903 908 671

Email: kinhdoanh@tincay.com; tincaygroup@gmail.com, tincay@tincay.com

Website: tincay.com | thuysantincay.com | nongnhan.com

Youtube: Cty Tin Cậy | Nông Nhàn | Thuỷ Sản Tin Cậy

Facebook: Công Ty Tin Cậy  | Thủy Sản Tin Cậy | Thông tin nông nghiệp & chia sẻ